Beschreibung

Türkiye Cumhuriyeti'nde ilk nesiller, acı tecrübelerden hareketle Millî Mücadele'yi, Yunanistan'ı destekleyen İngiltere'ye ve müttefiklerine karþı büyük bir zafer olarak görüyorlardı. Ancak zaman geçip de İngiltere ve diðer Avrupalı devletlerle iliþkiler düzeldikçe Türkiye'deki siyasi kamplaþmanın da etkisiyle bu algı deðiþmeye baþladı. Artık İngilizlerin, Millî Harekete doðrudan müdahalede bulunmadıklarını ve dolayısıyla göz yumduklarını ileri sürenler vardı. Paranoya ve isteri öyle bir boyuta ulaþtı ki, İngilizlerin, zaten istediklerini aldıklarını ve Millî Hareketi el altından desteklediklerini ima edenler türedi. Zamanında Millî Mücadele'ye karþı çıkanların ya da Ankara ile yol ayrılıðına düþenlerin; sonradan yaþadıkları fikir karıþıklıkları ve duyu bozukluklarıyla attıkları iftiralara dayanan bu iddialar neden ve hangi mantıkla aðza alınabiliyor? Anlamak zor deðil! Yalnızca þunu belirtmek gerekir ki; Avrupalılar hatta Yunanlar dahi bu ve türevi iddiaları gündeme getirmediler. I. Dünya Savaþı bittiðinde İngiliz siyasi iradesi, Türkiye'yi istediði gibi þekillendirdikten sonra kollarını, bacaklarını ve kafasını baðlayarak arzuladıðı þekilde konuþturabileceði ve gönlünce oynatabileceði bir kuklaya dönüþtürmeyi amaçladı. İþte Millî Hareket bu düþüncelere, savaþ sonrası plan ve projelere karþı doðrudan bir meydan okumaydı. Bu resti gören akl-ı selîm siyasetçiler hatta askerî yetkililer; İngiliz Hükûmeti'nin, Türkiye'ye yönelik kararlarını ülkedeki ekonomik resesyon, Yakın Doðu'da yaþanan geliþmeler ve elbette Millî Hareketin baþarıları doðrultusunda sürekli sorguladılar. İngiliz Hükûmeti ise Millî Harekete karþı elindeki bütün kozları oynadı ve nihayetinde hamle yapma imkânını kaybetti. Bu çalıþmada, elindeki bütün kartlar ve kozlar tükendiði için planlarını yeniden yapılandırmak ve hedeflerini küçültmek zorunda kalan İngiliz siyasi iradesinin, Türkiye ve Millî Harekete hangi perspektiften baktıðı; Mezopotamya, Boðazlar bölgesi, Karadeniz ve Güney Kafkasya'daki köklü deðiþikliklerle birlikte incelenmektedir.