Beschreibung

Çocuk emeði, çocuk evlilikleri gibi çocuklarla ilgili sorunlardan yoðun bir þekilde bahsedildiði modern Türkiye'de, bu sorunların tarihsel arka planına yönelik ilginin azlıðı þaþırtıcıdır. Osmanlı toplumunda özellikle "modernleþme süreci" öncesinde çocukların yaþamına iliþkin çaðdaþ dönemde çok az þey üretilmiþtir. Bu anlamda elinizdeki çalıþma, ele aldıðı dönem baðlamında Osmanlı toplumunda çocukların yaþamına, içinde büyüdükleri ve þekillendikleri toplumla iliþkilerine deðinen ilk kitaptır. Kitap birkaç konuda Osmanlı çocukluk tarihi araþtırmalarına katkılar saðladıðını, en azından yapılacak yeni araþtırmalar için sorular ürettiðini ummaktadır. Birincisi kitap, çocukların yaþamında ve onlarla ilgili algılarda 19. yüzyılın baþlarına ya da "modernleþme süreci"ne kadar bir devamlılıðın olduðu hususunda ısrar etmektedir. İkincisi Osmanlıların, 19. yüzyıldan önce de çocuklar üzerine düþündükleri, tartıþtıkları ve yaþam döngüsünde çocukluðu yetiþkinlikten tamamen ayrı, kendine özgü özellikleri olan bir dönem olarak tanımladıklarına yönelik vurgudur. Osmanlılar, hukuki ve toplumsal olarak çocukluðu ve çocukluktan yetiþkinliðe geçiþi ayrıntılı bir þekilde ele almıþlardır. Üçüncüsü Osmanlı toplumunda çocukların, sahip oldukları sosyal ve ekonomik aidiyetlere baðlı olarak aynı zaman ve mekânda pekâlâ farklı bir çocukluða sahip olabilecekleri düþüncesidir. Herhalde önemli oranda maddi imkânsızlıklardan dolayı çocukluklarını baþka ailelerin himayesinde geçirmek zorunda kalan çocuklar bunun için iyi bir örnek oluþturmaktadır. Dördüncüsü bu çalıþma, Osmanlı "modernleþme süreci"nin çocukların yaþamında yol açtıðı dönüþümlerin daha iyi anlaþılabilmesinin önemli oranda bunun öncesiyle ilgilenmekten geçtiðini önermektedir. Bunu yapmak çocukların yaþamında ve onlarla ilgili algılarda deðiþim ve devamlılıðın boyutlarını daha iyi anlamayı saðlayacaktır. Osmanlılar, 19. yüzyılın ikinci yarısında kaleme aldıkları Mecelle'de, çocukluðun sınırlarını halen İslam hukuku çerçevesinde düþünmeye devam ediyorlardı.