Beschreibung

Arap Aleviler, Türkiye'nin çok kültürlü yapısı içerisinde yer alan etno dinsel kimlik gruplarından biridir. Arap Aleviler yüzyıllardır Akdeniz çevresine yerleþmiþ bir heterodoks islam topluluðu olarak bilinmektedirler. Kendilerini etnik olarak Arap, dinsel olarak Alevi kimliðiyle ifade eden bu topluluk mensuplarının yaklaþık dört yüz yıl süren Osmanlı egemenliðinden sonra bir kısmı Suriye, bir kısmı Lübnan, geriye kalan kısmı ise Türkiye Cumhuriyeti egemenliði altında yaþamaktadırlar. Söz konusu yaþam alanlarında 20. yüzyılın baþında büyük iktisadi, siyasi ve toplumsal dönüþümlere tanıklık edildi. Bu dönüþümler, altüst oluþlar temelde siyasal egemenlik biçiminin dönüþmesi þeklinde tezahür etti: Osmanlı imparatorluðu coðrafyasında imparatorluðun bölüþülmesi ve parçalarının yeni siyasal egemenlik rejimleri olarak vücut bulması söz konusu olmuþtur. Bu coðrafyada çok etnili, çok dilli, çok dinli, çok kültürlü imparatorluk idaresinden temelde ve uzun dönemde ulus devlet tarzında örgütlenen siyasal egemenlik rejimlerine geçilmiþtir. I. Dünya Savaþı ile baþlayıp II. Dünya Savaþı ile tamamlanan yeni uluslararası güç dengesinin kurulması sürecinde çizilen ulus devlet sınırları ve oluþturulan siyasal kodlar, bu coðrafyanın çok etnili, çok dinli, çok kültürlü yapısının söz konusu sınırlara ve kodlara tabi kılınması anlamına gelmiþtir.

20. yüzyıl sonlarında dünya siyasal iktisadi matrisinde yaþanan dönüþümler, yüzyıl baþında belirlenen kodların, kurumların, yaratılan tabiiyetlerin sorgulanıp dönüþtürülmesine neden olmuþtur. Böylece siyasal egemenlik rejimlerinin dönüþtürülmesi ihtiyacı bir kez daha baþ göstermiþtir. Geçmiþte bastırılan, siyasal egemenlik kodlarının içinde kendilerine yer bulamayan, fakat tarihsel olarak siyasal karakteri haiz topluluklar tanınma talebiyle yeniden tarih sahnesine çıkma fırsatı bulmuþlardır. Tabi oldukları siyasal egemenlik rejimlerince tanınma talepleri, kimliðe yönelik haklar olarak kavranmıþtır. Her bir egemenlik biriminin, siyasal, hukuksal kodlarınca tanınmayan topluluklarıyla iliþkileri doðal olarak kendi içinde özgünlükler barındırmaktadır: Siyasal rejimin niteliði, çoðunlukta olan gruplar, azınlık olanlar, vb. hususlar mevzubahis iliþkinin kimi belirleyicileridir. iliþkinin mahiyeti ne olursa olsun, bu durum her devleti bu toplulukları siyasal egemenlik rejimi içine çekme sorunuyla karþı karþıya bırakmıþtır. Uluslararası güç dengesinin, güç reji-minin yapısının deðiþmesiyle birlikte, sorun daha çetrefil bir hal almıþ, (etnik, dini, kültürel, yani siyasal) tanınma talebi somut hak taleplerine dönüþmüþtür. Çoðu durumda ulus devletin esası haline gelmiþ olan homojenleþtirici (tektipleþtirici) yurttaþlık hukukuyla üstesinden gelinemeyecek siyasal gerilimler, þiddet olayları, katliamlar ve iç savaþlara tanıklık edilmiþtir.