Beschreibung

'Osmanlı İmparatorluðu'nda 19. yüzyıldaki ihtida [Müslümanlıðı kabul etmek] ve irtidad [Müslümanlıktan dönmek, baþka bir dini seçmek] vakalarının daha önceki ihtida ve irtidad vakalarından farkı neydi? İnsanlar neden geri çekilmekte olan bir inanca giriyorlardı? Makedonya'daki bir keçi çobanının, diyelim 1657'de Müslümanlıðı seçmesi, 1876'da aynı coðrafi bölgedeki bir keçi çobanının Müslüman olmasından neden çok farklıydı?'

Osmanlı İmparatorluðu'nun son döneminde ihtida ve irtidad politikalarına odaklanan bu araþtırma, 19. yüzyıl Osmanlı baðlamında ihtida ve irtidadı farklı kılan noktaları inceleyerek, etnik milliyetçilik, vatandaþlık, hayalî cemaate dahil olmak, hayalî cemaatten dıþlanmak ve kimlik inþasının sosyal politikası kavramları aracılıðıyla kapsamlı bir tartıþma yürütüyor.

Selim Deringil, bir yandan farklı etnik, milli ve dinî cemaatlerin 19. yüzyıl boyunca yaþadıkları dönüþümleri, bu dönüþümler sırasında biçimlenen milliyetçi perspektifleri ihtida ve irtidad vakaları etrafında ele alırken diðer yandan Osmanlı İmparatorluðu'nun bu vakalar karþısındaki tavrını Tanzimat'tan itibaren deðiþen ve sabit kalan araçlar ve yaklaþımlar aracılıðıyla deðerlendirmeye tâbi tutuyor. Osmanlı devletinin ihtida ve irtidad karþısında tercih ettiði, yürüttüðü, görmezden geldiði ya da ısrarcı olduðu noktaları ele alarak, imparatorlukta Tanzimat'tan itibaren tebaaya/vatandaþlara yaklaþım konusunda yaþanan süreklilik, deðiþim ve kesintileri de gözler önüne seriyor.