Beschreibung

Hanbelîlik özünde bir fıkıh ekolü olmakla birlikte, mezhebe mensup âlimlerin, itikat sahasındaki belli bir duruþun ana akım temsilcileri olarak öne çıktıkları ve özellikle ikinci tabakadan itibaren bu doðrultuda üretimde bulundukları bilinmektedir.
Mezhebin karakteristikleri sebebiyle mezhep içi ihtilaf ve kırılmaların görece az olması ve alabildiðine yeknesak bir yapı sergilemesini beklemek tabiî olsa da çeþitli sebeplerle iç bünyede - ana ilkelerde birleþmekle birlikte - "aykırı" denilebilecek yorum, yaklaþım ve duruþların varlıðı yadsınamaz bir gerçektir.
Bir taraftan "isbatta aþırılık" olarak nitelenebilecek ve en belirgin örneðini Ebû Abdillah İbn Hâmid'de bulan nassların zahirine tavizsiz baðlılık, diðer taraftan da İbn Akîl gibi isimlerin örneklediði aklî/kelâmî usul ve metotların kullanılması þeklindeki iki "çizgi dıþı" tavır, Ebû Ya?lâ el-Ferrâ'nın düþünme biçimi ve ilmî þahsiyetinde ilginç biçimde bir araya gelmiþtir. İlk bakıþta paradoksal görülebilecek bu yaklaþım, onun fikrî mirasını takip eden İbnü'z-Zâðûnî'de özellikle sıfatlar konusunun ele alınma tarzında açık biçimde görülmekte ve önümüze farklı bir "Hanbelî kelâmcı" portresi sunmaktadır.