Beschreibung

İnsanın bireysel ve toplumsal hayatında hakkaniyet ölçülerine göre yaþamasını ifade eden adalet, insanlık tarihi boyunca tartıþılmıþ olan en önemli felsefî meselelerden biridir. Adalet, Fârâbî'nin felsefî sisteminin de en önemli meselelerinden biridir. Fârâbî felsefesinde adalet, öncelikle varlıðı anlamada bir yöntem olarak belirlenir. Bu noktada adalet, varlıðın Zorunlu Varlık'tan nasıl sudûr ettiðini ortaya koyan bir ölçü anlamını taþır. Ayrıca adalet, onun felsefesinde, âlemde tezâhür eden inâyetin ve cömertliðin kaynaðı olan ilâhî bir sıfattır. Bu çerçevede adalet, kozmik düzeni var kılan küllî bir kaide olarak anlam kazanır. Fârâbî'ye göre adalet, insan doðasında bulunan, aynı zamanda insanın nefsanî yapısında ve þehir hayatında bulunması gereken bir ölçü olarak da anlaþılmalıdır. Adalet sayesinde insan, mutlu bir birey olabilir, faziletli bir aile ve þehir kurabilir. Böylece hem bu dünyada hem de ahirette mutluluðu elde ederek kâmil bir insan mertebesine ulaþabilir. Fârâbî felsefesinde çerçevesi bu þekilde çizilen adaletin bu özel konumu, onu günümüz adalet teorileri açısından da önemli kılmaktadır. Fârâbî'nin adaletle ilgili deðerlendirmeleri, günümüzdeki varlık, deðer ve insan tartıþmalarına ufuk açıcı perspektifler sunacak mahiyettedir. Bu özellikleri nedeniyle elinizdeki kitapta, Fârâbî'nin adaletle ilgili görüþleri incelenmekte ve tahlil edilmektedir. Üç bölümden oluþan kitabın birinci bölümünde, adaletin metafiziksel temelleri incelenmektedir. Bu baðlamda adaletin kavramsal çerçevesi, varlık, Tanrı ve âlem kavramlarıyla iliþkisi irdelenmektedir. İkinci bölümünde, Fârâbî düþüncesinde adaletin insani boyutu ele alınmakta, adaletin insanın biyolojik özellikleriyle baðlantısı, insanın nazarî ve amelî aklıyla iliþkisi ve faziletlerin orta yolu olma özelliðiyle incelenmektedir. Üçüncü bölümünde ise Fârâbî'nin adaletle ilgili deðerlendirmeleri, siyaset felsefesi baðlamında ele alınmakta, insanın toplumsal bir varlık olarak ideal bir toplumu nasıl gerçekleþtireceði, bu görüþe aykırı olan görüþlerin nelerden ibaret olduðu ve mutluluðun nasıl kazanılacaðı konusu ele alınmaktadır.