Beschreibung

Bektâþî Hikâyeleri bir mizah kitabı. XIX. yüzyıl ile XX. yüzyıl baþlarında yayınlanan bu türlü mizah kitaplarına "güldürmek eðlendirmek amacıyla söylenen söz veya hikâye, þaka" anlamında "Latife" münasip görülmüþtür ki kelimenin bir manâsı da; "açıkça anlatılamayan ancak rumuzlu olarak ehline sezdirilen ince anlamdır."

Bektâþî, XIII. yüzyılda yaþamıþ olan Hacı Bektaþ Velî'yi pîr kabul eden tarikat mensubu olmakla birlikte hikâyelerdeki Bektâþî tipi, Bektâþî Tarikatı mensuplarının aynen karþılıðı deðildir. Mizahi hikâye tipi olarak Bektâþî; imam ve cami ile arası hoþ olmayan, Nasreddin Hoca gibi þakacı, güler yüzlü, zeki; Bekri Mustafa gibi de iþret ile arası iyi halk adamını temsil eder. Bu sebeple burada anlatılan hikâyeler bazen Nasreddin Hoca fıkraları, bazen Bekri Mustafa fıkraları bazen de daha güncel fıkra tiplemeleri ile anlatılan fıkralar arasında görülebilir. Hassaten modern dönemlerde Bektâþî fıkrası diye anlatılan; hadden aþırı müstehcen ya da birtakım inanç mensuplarını rencide edici parçalara; "Gülmek eðlenmek için sarf edilen sözlerle birtakım insanların inançları hafife alınmamalı, inananları incitici ifadelerden kaçınılmalıdır" ilkesi gereði bu çalıþmamızda yer vermedik.

Bu kitaba esas aldıðımız, neþredeni "Süleyman ve Hakkı" diye kaydedilmiþ olan Bektâþî Hikâyeleri 1338 yılında yayımlanmıþ. Çalıþmamızda gözden geçirdiðimiz diðer Letâif kitapları içerisinde bulunan Bektâþî tiplemelerine de yer verdik.