Beschreibung

Bir halk ne zaman yok olur?
Dili sustuğunda mı? Toprağını kaybettiğinde mi? Yoksa o halkın çocukları geçmişini sormayı
bıraktığında mı? Bence bir halkın tamamen kaybolması, yalnız dilini unutmasıyla değil;
geçmişini merak etmeyi bırakmasıyla başlar.
Bu nedenle bugün Ubıhların yaşamına bakarken yalnız kayıpları görmek eksik olacaktır.
Bugünkü değişim ve dönüşüme rağmen hâlâ kökenini araştıran, eski köy isimlerini
öğrenmeye çalışan, büyüklerinin anlattıklarını kayıt altına alan ve çocuklarına geçmişten söz
eden insanlar vardır. Ubıhlar bütünüyle kaybolmadı; yalnızca eski hâlleriyle yaşamayı
bıraktılar. Çünkü hatırlanan hiçbir halk bütünüyle kaybolmaz.
Abhaz edebiyatçı Bagrat Şınkuba'nın Son Ubıh'ı, Fransız dilbilimci Georges Dumezil'in Son
Sesler'i ve Manyaslı amcamız (aynhabımız) Tevfik Esenç'in nefesi artık yok ama birçok Ubıh
bu dünyada hâlâ var. Bir halk için en gerçek var olma biçimi unutulmamaktır. Unutmayan ve
unutulmayan hiçbir insan, hiçbir aile, hiçbir halk gerçek dünyadan kaybolmaz.
Ubıhları araştırırken sık sık çocukluğumun seslerine döndüm. Büyüklerimin anlattığı
hikâyelere, Hikmetiye, Derbent ve Maşukiye'de duyduğum efsanelere, artık aramızda
olmayan insanların seslerine... O zamanlar bana anlatılan hikâyeleri dinlerken bunların bir
gün bir kitabın sayfalarına taşınacağını düşünmezdim. Bugün dönüp baktığımda bazı şeylerin
kaybolduğunu, bazılarının insanın hafızasında yaşadığını anlıyorum. Ubıhlar eskisi gibi
yaşamıyorlar ama aile anlatılarında ve köklerini arayan insanların merakında yaşamaya
devam ediyorlar.
Geçmişteki ve bugünkü sürgünlerin, muhaceretin, göç etmenin, ilticaların, mültecilerin
dramını duymayan, anlamayan insan olamaz. Arabistan'dan ya da Afganistan'dan gelenlere,
'Terk etmeseydiniz kardeşim memleketinizi, size bakmak zorunda mıyız?' demeyin sakın.
Dönüp arkanıza baktığınızda, benimki gibi sizin babaannenizin de kalbinde bir Çerkes kaması
görebilirsiniz.