Beschreibung

Müslüman dünyada özellikle Hz. Osman ve Hz. Ali dönemlerinde yaþanan siyasal ve sosyo-politik geliþmelerle birlikte, meydana gelen iç çekiþmeler, siyasal iktidarlara yönelik ilk farklı ve muhalif seslerin ortaya çıkmasına yol açmıþtı. Bu farklı ve muhalif sesler, önemli ölçüde Hâricî gruplar tarafından dile getirilmiþ ve daha sonra deðiþik toplum kesimlerini ciddi biçimde etkilemiþlerdi. Erken dönemlerde yaþanan hadiselere yönelik onlar, kendilerine özgü bakıþ açısıyla yaklaþmıþ ve buna göre tavır almıþlardır. Hâricî gruplarla ilgili ortaya konulan çalıþmaların, genellikle diðer mezhep mensupları tarafından yapılarak kendi pencerelerinden yazıldıðı dikkat çekmektedir. Bu çerçevede erken dönem Hâricî, özellikle İbâdî kaynaklar dikkate alındıðında, daha farklı bir tablonun ortaya çıktıðı görülecektir. Erken dönem İslam toplumlarında ortaya çıkan hadiseleri doðru biçimde anlama açısından, Hâricîleri ve temel alt gruplarını, özellikle bunların içinde günümüzde de varlıðını dikkat çekici biçimde sürdüren İbâdîleri, yine doðru biçimde tanıma ve anlama zorunluluðu bulunmaktadır. Bu noktada Hâricîlik ve günümüzde var olduðu haliyle İbâdîlikle ilgili temel konu ve meseleleri, bütüncül bir bakıþ açısıyla ve ana kaynakları öne çıkararak yapılan bu araþtırma, çalıþmanın özgünlüðünü oluþturmaktadır.