Beschreibung

Elinizdeki bu çalıþma, birçok alanda eser vermekle birlikte özellikle ahlak felsefesinde öne çıkan İbn Miskeveyh'in el-Makâle fi'n-nefs ve'l-akl (Nefs ve Akıl Risalesi) isimli risalesinin hem yeni bir edisyonunu hem de Türkçe tercümesini sunmaktadır. Söz konusu risale, İbn Miskeveyh'in açıkça adını zikretmeði bir þahsın, nefs ve aklın varlıðı ve mahiyetiyle ilgili ona yönelttiði toplamda on soru/itiraz ve onlara dair kendisinin verdiði cevapları ihtiva eder. Soruların/itirazların içeriðinden, materyalist bir deneyci olduðu anlaþılan bu kiþi, nefs ve aklı devamlı olarak sıcaklık, ıþık ve nura indirgeme çabası içindedir ve duyu idraklerini aþacak þekilde cisim veya cisimsel olmayan bir nefs ve akıl düþüncesine karþıdır. Zira ona göre duyu idrakine dayanmayan her türlü düþünce/fikir, kuruntu/ham hayal (melancholy) olmaktan kurtulamaz. Bu durum karþısında İbn Miskeveyh bilgi kaynaklarının sadece duyu idrakleriyle sınırlı olmadıðını, bilakis onların da üzerinde hükümde bulunan bir akıl ve nefsin bulunduðunu, dahası bunların maddi de olmadıðını temellendirerek itiraz sahibinin þüphelerine cevap üretmeye çalıþır. Dolayısıyla bu çalıþma, nefs ve aklın ontolojisiyle ilgili kıymetli deðerlendirmeler içermekle birlikte, özellikle epistemolojik açıdan materyalist ve deneyci bir gelenek ile Yeni Platoncu geleneðin iki önemli mensubunun karþı karþıya geldiði bir diyalektiði serimlemesi açısından son derece önemlidir.